Atatürk'ün Amasya'dan Padişah'a Telgrafı (14 Haziran 1919);

9.Ordu Kıtaları

Müfettişliği

Adet Sayfa-1

"Saray Mabeyn Dairesi Başkatipliği Vasıtasıyla Padişah Yüce Katına

Büyük milletin ve kutsal hilafetin sağlam tek direği bulunan saltanatınızı cenabı hak afetlerden korusun.

Şefketpenahım!

Memleketin bugün uğradığı felaketlerin baskısı ve parçalanma tehlikesi karşısında ancak yüce şahsınız başta olmak üzere milli ve mukaddes bir kudretin var olma haykırışı vatanı ve devlet bağımsızlığını ve milleti ve şanlı hanedanımızın altı buçuk asırlık yüce tarihini kurtarabilir, Her tarafta bu görüş ve kanaat tektir.

Yüksek huzurlarınıza son defa kabul edildiğimde, İzmir acı olayından pek hüzünlü olan kalbinizin, bu kurtuluş noktasına ait ilhamları bu anda bile hafızamda bütün canlılığıyla yaşamaktadır. İlhamını sizin samimi dileklerinizden alan azim ve imanla vazifemi sürdürüyorum. Emretmiş olduğunuz üzere, Sadrazam Paşa ulunuzu önemli işlerde daima aydınlatıyor, gerekli olanları arz ediyor ve uyguluyorum. Şu bir ay içinde hemen bütün Anadolu'nun vilayetlerine, sancaklarına, kazalarına ve sınır boylarına milletin fikir ve emellerine, bütün kumandanların ve memur tabakalarının duygularına ve uygulamalarına vâkıf oldum ve nüfuz ettim.

Netice olarak açık bir şekilde ortaya çıkıyor ki, millet baştan aşağı uyanık olup devlet ve millet bağımsızlığını, saltanat ve hilafetin yüksek haklarını sağlamlaştırmak için sağlam bir azim ve iman ile donanmış bulunuyor. İstanbul'da iken milletin bu kadar kuvvetli ve az zamanda felaketlere karşı bu kadar uyanmış olabileceğini düşünemezdim.

Şevketpenahım; bu nitelik ve durumda olan ve sizin kutsal kişiliğinize sarsılmaz bağlarla bağlı yüce milletinize tamamıyla dayanılır ve karşılık olarak bütün manasıyla bu milli ve vicdani kuvvete yardımcı olunur. Son hattı-ı humayunları bütün milletin azmini ve mücadele gücünü arttırmıştır.

Yalnız dikkat ve üzüntüye değerdir ki, bu temiz Anadolu halkı bugünkü hassas devirde bile İstanbul'daki fikri ayrılık ve düşmanlıklardan, fitneci ihtiraslardan çok azap duymaktadır. Hakikatten İstanbul muhitinin çürümüş ahlakı ve bundan faydalanmayı bilen yabancılar, devlet ve milletin imhası ve devlete, millete ve padişahına sadakat ve fedakârlıkla hizmet kabiliyetinde olanların ortadan kaldırılması için çok ileri gitmek cüretini gösteriyorlar.

Şevketpenahım!

Hatırlayacaksınız; bana verilen görevlerin yapılması sırasında yabancıların ve bazı bozguncuların mutlaka yalan dolana başvurup engeller çıkarması ihtimaline dahi İstanbul'da iken hükmetmemiş, bunu maruzatım arasında hissettirmeye çalışmış ve bilhassa Sadrazam Paşa ile devletin bazı önemli kişilerine açıkça anlatmış ve böyle vaziyetler karşısında Ali İhsan ve Yakup Şevki Paşa kullarının akıbetine giremeyeceğimi de ilave etmiştim.

İşte, milli vicdanın ciddi şekilde uyanışını ve yeniden ortaya çıkışını istilacı menfaatlerine aykırı gören İngilizler ve vatanın zararına da olsa İngilizlere yaltaklanmayı meslek edinen zayıf karakterliler, bu kez beni aldatarak İstanbul'a getirmeye çalışıyorlar.

Şanlı hakanına, milletine sadık ve bu uğurda ölümleri hiçe saymaya alışmış kulunuz gibi bir kumandandan, elbette saltanatınızın, milletin beka ve mevcudiyetinin düşmanı olanlara uysallık göstermesi beklenemezdi.

Dolayısıyla ben kulunuz, tabii ki Malta'ya gitmek veyahut en hafif olarak atalet haline mahkum edilmek gibi ihtimaller karşısında bırakıldım ve tabii ki buna muvafakatte mazurum ve eğer zorlanırsam görevimden istifa ederek evvelce olduğu gibi Anadolu'da ve milletin sinesinde kalacağım. Ve vatani vazifeme bu kez daha açık adımlarla devam edeceğim. Ta ki millet bağımsızlığına kavuşsun ve muazzam saltanat ve hilafetiniz yok olup gitmekten kurtulsun.

Sonsuz bağlılığımın daima artmakta olduğuna itimadı şahanelerini arz ve istirhama cesaret ettiğim kabul buyuruldukta ol babta.

M. Kemal"

Şifre edildi.

14 Haziran 335 (14 Haziran 1930)

6.30 sonra.

*Kaynakça:

1-Genelkurmay Askeri Tarih ve Stratejik Etüt Başkanlığı Arşivi, Arşiv No: Atatürk, Dolap No: Özel, Göz No: 1, Klasör No: 6, Dosya No: 1335/8, Fihrist No: 1: 1-2'den aktaran: Askeri Tarih Belgeleri Dergisi, Gnkur. Basımevi, Ankara, Eylül 1978, sayı: 77, Belge No: 1685;

2-Naşit Hakkı Uluğ, "Siyasi Yönleriyle Kurtuluş Savaşı", Milliyet Yayınları, İstanbul, 1973, s.65-68;

3-"Belgelerle Türk Tarihi Dergisi", Nisan 1985, Sayı: 2, s.5-6;

4-Mustafa Onar, "Atatürk'ün Kurtuluş Savaşı Yazışmaları I", T.C. Kültür Bakanlığı Atatürk Dizisi: 45, Ankara, 1995, s.63-65.